سُورَةُ المَعَارِجِ
معارج
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ سَأَلَ سَآئِلٌۢ بِعَذَابٍۢ وَاقِعٍۢ
پرسنده‌اى از عذاب واقع‌شونده‌اى پرسيد،
لِّلْكَٰفِرِينَ لَيْسَ لَهُۥ دَافِعٌۭ
كه اختصاص به كافران دارد [و] آن را بازدارنده‌اى نيست.
مِّنَ ٱللَّهِ ذِى ٱلْمَعَارِجِ
[و] از جانب خداوند صاحب درجات [و مراتب] است.
تَعْرُجُ ٱلْمَلَٰٓئِكَةُ وَٱلرُّوحُ إِلَيْهِ فِى يَوْمٍۢ كَانَ مِقْدَارُهُۥ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍۢ
فرشتگان و روح، در روزى كه مقدارش پنجاه هزار سال است به سوى «او» بالا مى‌روند.
إِنَّهُمْ يَرَوْنَهُۥ بَعِيدًۭا
زيرا آنان [عذاب] را دور مى‌بينند،
يَوْمَ تَكُونُ ٱلسَّمَآءُ كَٱلْمُهْلِ
روزى كه آسمانها چون فلز گداخته شود،
وَلَا يَسْـَٔلُ حَمِيمٌ حَمِيمًۭا
و هيچ دوست صميمى از دوست صميمى [حال] نپرسد،
يُبَصَّرُونَهُمْ ۚ يَوَدُّ ٱلْمُجْرِمُ لَوْ يَفْتَدِى مِنْ عَذَابِ يَوْمِئِذٍۭ بِبَنِيهِ
آنان را به ايشان نشان مى‌دهند. گناهكار آرزو مى‌كند كه كاش براى رهايى از عذاب آن روز، مى توانست پسران خود را عوض دهد،
وَفَصِيلَتِهِ ٱلَّتِى تُـْٔوِيهِ
و قبيله‌اش را كه به او پناه مى‌دهد،
وَمَن فِى ٱلْأَرْضِ جَمِيعًۭا ثُمَّ يُنجِيهِ
و هر كه را كه در روى زمين است همه را [عوض مى‌داد] و آنگاه خود را رها مى‌كرد.
تَدْعُوا۟ مَنْ أَدْبَرَ وَتَوَلَّىٰ
هر كه را پشت كرده و روى برتافته،
وَجَمَعَ فَأَوْعَىٰٓ
و گرد آورده و انباشته [و حسابش را نگاه داشته] فرا مى‌خواند.
۞ إِنَّ ٱلْإِنسَٰنَ خُلِقَ هَلُوعًا
به راستى كه انسان سخت آزمند [و بى‌تاب] خلق شده است.
إِذَا مَسَّهُ ٱلشَّرُّ جَزُوعًۭا
چون صدمه‌اى به او رسد عجز و لابه كند.
وَإِذَا مَسَّهُ ٱلْخَيْرُ مَنُوعًا
و چون خيرى به او رسد بخل ورزد.
ٱلَّذِينَ هُمْ عَلَىٰ صَلَاتِهِمْ دَآئِمُونَ
همان كسانى كه بر نمازشان پايدارى مى‌كنند.
وَٱلَّذِينَ فِىٓ أَمْوَٰلِهِمْ حَقٌّۭ مَّعْلُومٌۭ
و همانان كه در اموالشان حقى معلوم است،
وَٱلَّذِينَ يُصَدِّقُونَ بِيَوْمِ ٱلدِّينِ
و كسانى كه روز جزا را باور دارند.
وَٱلَّذِينَ هُم مِّنْ عَذَابِ رَبِّهِم مُّشْفِقُونَ
و آنان كه از عذاب پروردگارشان بيمناكند.
إِنَّ عَذَابَ رَبِّهِمْ غَيْرُ مَأْمُونٍۢ
چرا كه از عذاب پروردگارشان ايمن نمى‌توانند بود.
وَٱلَّذِينَ هُمْ لِفُرُوجِهِمْ حَٰفِظُونَ
و كسانى كه دامن خود را حفظ مى‌كنند،
إِلَّا عَلَىٰٓ أَزْوَٰجِهِمْ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَٰنُهُمْ فَإِنَّهُمْ غَيْرُ مَلُومِينَ
مگر بر همسران خود يا كنيزانشان كه [در اين صورت] مورد نكوهش نيستند.
فَمَنِ ٱبْتَغَىٰ وَرَآءَ ذَٰلِكَ فَأُو۟لَٰٓئِكَ هُمُ ٱلْعَادُونَ
و هر كس پا از اين [حد] فراتر نهد، آنان همان از حد درگذرندگانند.
وَٱلَّذِينَ هُمْ لِأَمَٰنَٰتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رَٰعُونَ
و كسانى كه امانتها و پيمان خود را مراعات مى‌كنند.
وَٱلَّذِينَ هُم بِشَهَٰدَٰتِهِمْ قَآئِمُونَ
و آنان كه بر شهادتهاى خود ايستاده‌اند.
وَٱلَّذِينَ هُمْ عَلَىٰ صَلَاتِهِمْ يُحَافِظُونَ
و كسانى كه بر نمازشان مداومت مى‌ورزند.
أُو۟لَٰٓئِكَ فِى جَنَّٰتٍۢ مُّكْرَمُونَ
آنها هستند كه در باغهايى [از بهشت]، گرامى خواهند بود.
فَمَالِ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ قِبَلَكَ مُهْطِعِينَ
چه شده است كه آنان كه كفر ورزيده‌اند، به سوى تو شتابان،
عَنِ ٱلْيَمِينِ وَعَنِ ٱلشِّمَالِ عِزِينَ
گروه گروه، از راست و از چپ [هجوم مى‌آورند]؟
أَيَطْمَعُ كُلُّ ٱمْرِئٍۢ مِّنْهُمْ أَن يُدْخَلَ جَنَّةَ نَعِيمٍۢ
آيا هر يك از آنان طمع مى‌بندد كه در بهشت پر نعمت درآورده شود؟
كَلَّآ ۖ إِنَّا خَلَقْنَٰهُم مِّمَّا يَعْلَمُونَ
نه چنين است. ما آنان را از آنچه [خود] مى‌دانند آفريديم.
فَلَآ أُقْسِمُ بِرَبِّ ٱلْمَشَٰرِقِ وَٱلْمَغَٰرِبِ إِنَّا لَقَٰدِرُونَ
[هرگز،] به پروردگار خاوران و باختران سوگند ياد مى‌كنم كه ما تواناييم،
عَلَىٰٓ أَن نُّبَدِّلَ خَيْرًۭا مِّنْهُمْ وَمَا نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ
كه به جاى آنان بهتر از ايشان را بياوريم؛ و بر ما پيشى نتوانند جست.
فَذَرْهُمْ يَخُوضُوا۟ وَيَلْعَبُوا۟ حَتَّىٰ يُلَٰقُوا۟ يَوْمَهُمُ ٱلَّذِى يُوعَدُونَ
پس بگذارشان ياوه گويند و بازى كنند تا روزى را كه وعده داده شده‌اند ملاقات نمايند.
يَوْمَ يَخْرُجُونَ مِنَ ٱلْأَجْدَاثِ سِرَاعًۭا كَأَنَّهُمْ إِلَىٰ نُصُبٍۢ يُوفِضُونَ
روزى كه از گورها[ى خود] شتابان برآيند، گويى كه آنان به سوى پرچمهاى افراشته مى دوند.
خَٰشِعَةً أَبْصَٰرُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌۭ ۚ ذَٰلِكَ ٱلْيَوْمُ ٱلَّذِى كَانُوا۟ يُوعَدُونَ
ديدگانشان فرو افتاده، [غبار] مذلّت آنان را فرو گرفته است. اين است همان روزى كه به ايشان وعده داده مى‌شد.